‘Zeytinalem’i korumak gezegen için neden önemli: Anatolivar Projesi

“Ülkemiz topraklarını 3000 yılı aşkın bir süredir mesken edinmiş zeytin, Türkiye’nin farklı biyocoğrafik özellikleri sayesinde 100’ün üzerinde farklı çeşidiyle sofralarımıza konuk oluyor ve 400 bin civarı ailenin geçimlik ekonomisini oluşturuyor. Türkiye’nin geleneksel zeytinlikleri ve barındırdığı yerel zeytin çeşitleri hem biyoçeşitlilik hem de insan toplulukları için önemli ekosistem hizmetleri sağlıyor ve aynı zamanda eşsiz bir sosyo-ekolojik peyzaj oluşturuyor.” Bu cümleler Anatolivar projesinin tanıtım sayfasından. “Ancak...”, diye devam ediyor metin, “...yerel zeytin çeşitlerimizin korunması her geçen gün daha da zorlaşıyor. İklim değişikliğinin aşırı hava olayları, ani sıcaklık değişimleri, su stresi ve hastalıkların şiddetli gelişimi gibi giderek artan etkileriyle birlikte, zeytin peyzajları ve zeytin üretici topluluklar her geçen gün daha savunmasız hale geliyor. İklim krizinin yarattığı sorunların yanı sıra insan kaynaklı tehditler de geleneksel zeytinlik alanlarımızı ve onlara gönülden bağlı üreticilerimizi olumsuz etkiliyor.” 

Image

İşte Anatolivar Projesi, insan kaynaklı tehditler ve iklim değişikliği nedeniyle giderek daha savunmasız hale gelen zeytinliklerin korunması ve sürdürülebilir tarım yaklaşımı ile geliştirilmesi amacıyla yola çıkmış bir proje. Zeytini ve zeytinciliği ekosistemi ve kültürü ile Zeytinalem tanımıyla bütüncül olarak kavramsallaştıran proje geleneksel zeytinciliğin korunmasının, sadece zeytin ile sınırlı olmayan, iklim değişikliğine dirençlilik, karbon yutmak, biyoçeşitliliği geliştirmek gibi yüksek çarpan etkiye sahip olduğunu anlatıyor. 

Image

Konuklarımız Anatolivar Projesi'nin yürütücüleri Alen Mevlat ve Ali Cindoruk. Alen Mevlat, Proje Evi Kooperatifi kurucusu; Ali Cindoruk ise Khora Mimarlık- Tasarım-Araştırma Stüdyosu kurucusu. Biz de konuklarımızdan geleneksel zeytinciliği korumak neden önemli, ‘nadir zeytin’ kavramı ne demek, geleneksel zeytincilik ile biyoçeşitliliğin korunması nasıl ilişkili, Anatolivar Projesi'nin çıktılarından olan Zeytin Atlası nedir ve geleneksel zeytinciliğin korunması ve geliştirilmesi konusunda bu proje ne tür politika önerileri üzerinde çalışıyor sorularının cevaplarını alıyoruz.