Gündelik Hayatın Sosyolojisi Kayıt Arşivi
Podcast kanalları ve üyeliği hakkında daha detaylı bilgi almak için tıklayın.
Konuğumuz, feminist akademisyen Doç. Dr. İlkay Özküralpli ile “Feminizm ve Erkeklik Çalışmaları İttifakı Mümkün mü?” sorusunun peşine düşerek erkeklik çalışmalarına odaklanıyoruz.
Söyleşide, erkeklik çalışmalarının çerçevesi, bu alanın Türkiye’deki gelişimi, feminist perspektifin alana sağladığı katkılar ve “hegemonik erkeklik” kavramına yönelik eleştiriler tartışılıyor. Ayrıca, “suç ortağı erkeklik” kavramı üzerinden erkeklerin şiddetle ve ayrıcalıklı olma hâliyle kurdukları gündelik ilişkiler somut örneklerle ele alınıyor.
Feminizm ve Erkeklik Çalışmaları İttifakı Mümkün mü?
Konuğumuz sosyolog Dr. Ali Eren Demir ile “Terapinin Toplumsallığı” başlığı altında, psikoterapiyi sosyolojik bir perspektiften ele alan bir söyleşi gerçekleştiriyor; terapi sürecinin nasıl işlediği, psikoterapiye erişimde ortaya çıkan eşitsizlikler ve bu eşitsizlikleri azaltmaya yönelik yaklaşımları tartışıyoruz. Ayrıca, son yıllarda psikologların ve ruh sağlığı uzmanlarının medyada artan görünürlüğü, ruh sağlığı söylemlerinin neyi görünür kılıp neyi görünmezleştirdiğini de tartışıyoruz.
Terapinin Toplumsallığı
Camın İşçileri: Paşabahçe İşçilerinin Sınıf Olma Öyküsü kitabının yazarı, sosyolog Doç. Dr. Hakan Koçak ile “Emeğin Gündelik Tarihi” üzerine sohbet ediyoruz.
Söyleşide, emeğin gündelik hayattaki anlamı, Türkiye’de çalışma deneyiminin tarihsel dönüşümü ve güvencesiz emek biçimleri ele alınırken, emeğin gündelik tarihini anlamanın bugünü kavramaya nasıl katkı sunduğu da tartışılıyor.
Emeğin Gündelik Tarihi
Konuğumuz sosyolog Prof. Dr. Fatma Umut Beşpınar’ın Türkiye’de kadına yönelik ekonomik şiddet üzerine yaptığı çalışmalar çerçevesinde bir söyleşi gerçekleştiriyor; kadına yönelik şiddetin neden çoğu zaman görünmez olduğunu, ekonomik şiddetin tanımını, “istihdam sabotajı”, ekonomik kontrol ve sömürü gibi temel boyutları ele alıyoruz.
Türkiye’de kadınların düşük istihdama katılımı, miras hakkına erişimde yaşanan eşitsizlikler ve toplumsal cinsiyet rollerinin ekonomik şiddetle ilişkisi, karşılaştırmalı örnekler (Meksika) eşliğinde tartıştığımız bölümde ayrıca Türkiye’de kadına yönelik ekonomik şiddetle mücadelede atılması gereken adımlar da değerlendiriliyor.
Türkiye’de kadına yönelik ekonomik şiddet
Konuklarımız Dr. Yonca Güneş Yücel ve Dr. Emrah Tüncer ile Nika Yayınevi’nden 2024’te yayımlanan Çoklu Krizler Gölgesinde Sosyal Hizmet adlı kolektif kitap içerisinde yer alan 'Kentsel Adalet İçin Yol Haritası: Kent Hakkı' ve 'Oeuvre Perspektifinden Radikal Sosyal Hizmet' isimli makale çalışmaları üzerine söyleşiyoruz.
Programda; kent hakkı kavramının kentle kurduğumuz ilişkide nasıl bir işlev üstlendiğini, kent hakkına radikal sosyal hizmet perspektifiyle nasıl yaklaşılabileceğini, Henri Lefebvre’nin önerdiği biçimiyle “oeuvre” (kentte yaşama sanatı) kavramının kent yaşamındaki anlamını, somut örnekleri ve Türkiye’de güncel sosyal hizmet uygulamalarının kent hakkı bağlamındaki durumunu ele alıyoruz.
'Kentsel Adalet İçin Yol Haritası: Kent Hakkı' ve 'Oeuvre Perspektifinden Radikal Sosyal Hizmet'
Konuğumuz sosyolog Dr. Ayça Yüksel ile doktora araştırmasına dayanan “Hopa’da Çayın Hikâyesi: Bitkilerle Elbirliği” başlıklı çalışması üzerine bir söyleşi gerçekleştiriyoruz.
Programda, çay tarımının tarihsel kökenleri ve zaman içinde geçirdiği dönüşümün yanı sıra, yol açtığı ekolojik tahribat ele alınırken; ayrıca “yeşil çitleme” kavramı, bitkilerin hikâyeleri, türler arası elbirliği ilişkileri ve feminist çoklu-türler etnografisi yöntemi tartışılıyor; kadınların sürdürdüğü geçimlik bostanlar üzerinden bitkiler ile insanlar arasındaki ilişkilere farklı bir bakış açısı sunuluyor.
Hopa’da Çayın Hikâyesi: Bitkilerle Elbirliği
Konuğumuz sosyolog Nihan Ozansoy Tunçdemir ile günümüz Türkiye’sinde genç olmayı, gençlerin eğitim, istihdam, borçlanma, gelecek kaygısı ve toplumsal beklentilerle şekillenen gündelik deneyimlerini sosyolojik bir çerçevede ele alıyoruz.
Türkiye’de Gençliğin Gündelik Hayatı ve Gelecek Kaygısı
Konuğumuz sosyolog Doç. Dr. Murat Arpacı ile 'Ebedi Misafir: Almanya’daki Göçmen Ailelerin Ayrımcılık Deneyimleri' başlıklı kuşaklar arası araştırmasını konuşuyoruz.
Programda, 1961 Almanya–Türkiye İşgücü Anlaşması sonrasında Almanya’ya göç eden Türkiyeli 'misafir işçi' ailelerin maruz kaldığı ayrımcılığın kuşaklar arasında nasıl deneyimlendiği ele alınıyor. Birinci kuşak için ayrımcılığın; kolonyal çağrışımlar taşıyan sağlık muayeneleri ve işyeri deneyimlerinde yoğunlaştığı, ikinci kuşak için ise özellikle eğitim sistemindeki uygulamaların belirleyici olduğu vurgulanıyor. Ayrıca kurumsal pratiklerin, ailelerin kolektif belleğinde kuşaklar arası utanç ve sessizlik deneyimlerine dönüştüğü ve kurumların bu sürecin kurucu bir parçası olduğu tartışılıyor.
Ebedi Misafir: Almanya’daki Göçmen Ailelerin Ayrımcılık Deneyimleri
Konuğumuz tarihçi Dr. Hakan Kaynar ile 100 Dublede Cumhuriyet Tarihi kitabının ortaya çıkış sürecini, kronolojik olmayan bir tarih yazımını ve gündelik hayatın izini süren yaklaşımını konuşuyoruz.
Kitap, büyük anlatıların ötesine geçerek; kadınların hayata katılma mücadelesinden, kent deneyimlerine, edebiyat ve sanatla şekillenen toplumsal hafızaya uzanıyor. Darbelerden 6-7 Eylül Olayları’na, Madımak’tan gündelik yaşamın küçük kırılmalarına uzanan bir çerçevede, Cumhuriyet tarihine alternatif bir bakış sunuyor.
"100 Dublede Cumhuriyet Tarihi"
Konuğumuz tarihçi Dr. Murat Can Kabagöz ile Kemalizmin Mâbedi: Halkevleri ve Gündelik Hayat kitabı üzerinden Halkevlerini konuşuyor; erken Cumhuriyet’in bu önemli kültürel projesinin nasıl bir yurttaşlık ve toplum anlayışı inşa etmeye çalıştığını, “halk terbiyesi” fikrinin dönüşümünü ve halkevlerinin bugüne kalan mirasını ele alıyoruz.
Kemalizmin Mâbedi: Halkevleri ve Gündelik Hayat
Kâinatın tüm seslerine, renklerine, titreşimlerine Açık Radyo...
Ekolojiden siyasete, edebiyattan müziğe Apaçık Radyo'da haftanın öne çıkan gündemleri mail kutunuzda!
