Yer Yüzleri'nde Kayıt Arşivi
Podcast kanalları ve üyeliği hakkında daha detaylı bilgi almak için tıklayın.
Konuğumuz Apaçık Radyo programcısı Yağmur Yıldırım'ın doktora tezini, "YÜZYIL ORTASI İSTANBULU’NDA KENT FANTAZİLERİ: EDEBİYAT, MEKÂN VE KENTİN PSİKOSOSYAL ÜRETİMİ (1945–1960)" konuşuyoruz. O dönemde yazılmış romanlar üzerinden dönüşen kente ve değişen kentlilere göz atan bu tezi Yağmur'un kendisinden dinliyoruz.
Yüzyıl Ortası İstanbulu’nda Kent Fantazileri: Edebiyat, Mekân ve Kentin Psikososyal Üretimi (1945–1960)
20. yüzyılın ilk yarısında Doğu Yakası’nın öyküsünü, Üsküdar-Kadıköy ve Havalisi Halk Tramvayları Şirketi’nin kuruluş, yükseliş ve çözülme süreçleri üzerinden tartışıyoruz.
Anadolu Yakası’nın gelişme öyküsü, İstanbul kent tarihi içinde birkaç paragraf ya da uzun dipnotlarla geçiştirilemeyecek kadar derin ve belirleyici. “Doğu Yakasının Öyküsü”, sorgulandıkça giriftleşen, çok katmanlı bir bilmeceyi andırıyor; pek çok yönü hâlâ karanlıkta kalan bu kentleşme tarihi, açığa çıkarılmayı bekliyor.
Murat Güvenç, bir yandan veri toplayıp bir yandan yazıya döktüğü bu çalışmada, Üsküdar-Kadıköy ve Havalisi Halk Tramvayları Şirketi’nin merkezi rolünü ortaya koyarken; aşina olduğumuz semtlerin, banliyö hatlarından ziyade tramvay şebekesi üzerinden, ABD ve Birleşik Krallık’ta gözlenen “tramvaya bağlı alt kentleşme” (streetcar suburbanization) süreciyle şekillendiğini gösteriyor.
Üsküdar Kadıköy ve Havalisi Halk Tramvayları Şirketi 1927-1954 (1966)
23. Radyo Şenliği özel yayınında Yer Yüzleri'nde programcıları Aysim Türkmen ve Murat Güvenç, kentlerin hafızası, kültürü ve dönüşümü üzerine İstanbul’dan dünyaya uzanan bir perspektifle kentsel yaşamın kırılganlığını konuşurken; “Radyo, kentlerin sesini kaydeden değil, o sesi birlikte kuran canlı bir hafızadır” diyerek Apaçık Radyo’nun kolektif gücünü vurguluyorlar.
Yer Yüzleri'nde: 23. Radyo Şenliği Özel
Koç Üniversitesi Anadolu Medeniyetleri Araştırma Merkezi’nde (ANAMED) açılan “Cümle Fener Burada: Hane, Mahalle, Saray ve Şehir” sergisinden hareketle, Fener’in çok katmanlı dünyasını ve bu kapsamlı serginin ardındaki araştırma sürecini küratörlerden Namık Erkal ve Melike Sümertaş ile konuşuyoruz.
Cümle Fener Burada
İran’ın dron saldırıları ve Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının Dubai üzerindeki etkilerini tartışırken, Şubat’ta gördüğümüz kentin Mart’ta nasıl hızla değiştiğini ve bunun dünya kentlerinin kırılganlığına dair ne söylediğini ele alıyoruz.
Bir Ayda Değişen Kent: Dubai
Şehremaneti Mecmuası üzerinden İstanbul’un belediyecilik ve şehircilik tarihine bakıyoruz.
1924’te yayımlanmaya başlayan Şehremaneti Mecmuası, İstanbul Belediyesi’nin kente dair gündemini, projelerini ve önceliklerini doğrudan kayda geçiren önemli bir kaynak. 1924–1942 arasında yayımlanan bu dergi, erken Cumhuriyet döneminde İstanbul’un nasıl yönetildiğini, hangi sorunların öne çıktığını ve nasıl bir kentsel gelecek kurgulandığını anlamak için güçlü bir izlek sunuyor.
Şehremaneti Mecmuası: İstanbul Hakkında Fenni, Sıhhi, İdari ve Umrani Bilgiler
Şehremaneti Mecmuası üzerinden İstanbul’un belediyecilik ve şehircilik tarihine bakıyoruz.
1924’te yayımlanmaya başlayan Şehremaneti Mecmuası, İstanbul Belediyesi’nin kente dair gündemini, projelerini ve önceliklerini doğrudan kayda geçiren önemli bir kaynak. 1924–1942 arasında yayımlanan bu dergi, erken Cumhuriyet döneminde İstanbul’un nasıl yönetildiğini, hangi sorunların öne çıktığını ve nasıl bir kentsel gelecek kurgulandığını anlamak için güçlü bir izlek sunuyor.
Şehremaneti Mecmuası: İstanbul Hakkında Fenni, Sıhhi, İdari ve Umrani Bilgiler
Konuğumuz kent antropoloğu Murat Güney ile “massive suburbanization” (büyük ölçekli çeperleşme) kavramını ele alıyor; İstanbul başta olmak üzere dünya kentlerinde şehirlerin merkezden dışa doğru büyümesi, yeni konut alanlarının oluşumu ve bunun yarattığı sosyal, ekonomik ve mekânsal dönüşümleri karşılaştırmalı olarak tartışıyoruz.
Massive Suburbanization - Büyük Ölçekli Çeperleşme
Edebiyatta kent hakkı, göç, kentli olma/olamama hali ve bunun mücadelesinin modern Türk romanındaki temsillerine göz atıyoruz.
Konuğumuz Kadir Has Üniversitesi Öğretim Üyesi Buket Cengiz ile yakın zamanda Koç Üniversitesi Yayınları’ndan yayımlanan 1960’lardan Günümüze Edebiyatımızda Kent Hakkı Romanları adlı kitabı üzerinden kenti edebiyatın içinden konuşuyoruz. Kitap, aynı zamanda Buket Cengiz'in Leiden Üniversitesi’nde Eric Jan Zürcher ve Petra de Brujin danışmanlığında hazırladığı doktora tezine dayanıyor.
1960’lardan Günümüze Edebiyatımızda Kent Hakkı Romanları
Konuğumuz mimar ve tasarımcı Melike Altınışık ile dünyanın farklı yerlerinde yaptığı projelerden ve 2020'lerde dünya çapında tanınmış mimar olma deneyimi üzerine konuşuyoruz.
MAA (Melike Altınışık Architects) İstanbul ve Seul ofislerinde masterplan ve kültürel yapı tasarımlarından iç mekânlara geniş bir yelpazede yenilikçi projeler geliştiren Melike Altınışık, İstanbul TV-Radyo Kulesi (Çamlıca Kulesi diye bildiğimiz) ile Seul’da dünyanın ilk öncü Robot ve Yapay Zeka Müzesi'nin mimarı.
Geleceği Tasarlamak: Çamlıca’dan Seul’e Melike Altınışık’ın Mimarlık Yolculuğu
23. Radyo Şenliği, 04 – 12 Nisan tarihleri arasında gerçekleşti.
Kâinatın tüm seslerine, renklerine, titreşimlerine Açık Radyo...
